5 Mart 2014 Çarşamba

Bulgaristan'da Türk basını canlandı,Zaman-Bulgaristan gazetesi en çok tiraja sahip




Kolaj:HABERBG-Ülkede iki Türkçe gazete ve 7 internet sitesi var

Günümüzde, Bulgaristan’da Türk­çe basın tekrar bir canlılık...
gösteriyor. Bunun ön koşullarından birisi de devletleri “etnik” medyalara özgür­lük tanımaları için mecbur kılan Mil­li Azın­lıkları Korumak için Çerçeve Anlaş­ma­sı’nın uygulanmasıdır. Hatırlatmalıyız ki, Bulgaristan’da 3 Mart 1878’de Üçün­cü Bulgaristan Devleti’nin kurulu­şunun ardından Türkçe gazeteler çıkma­ya başlamıştır.
Bulgaristan’da Türkçe çıkan gazeteler, 1919-1923 Aleksandır Stam­boliyski’nin Bulgar Tarım Halk Birliği iktidarı döneminde zirve yapmıştır. O sıralar, neredeyse bütün önemli partiler Türk halkını kendi tarafına çekmek amacıyla bir yayın organı hazırlamıştır. O tarihlerde, Türkçe basının merkezi başkent Sofya’dır. 1934’te 19 Mayıs Darbesi’nin ardından bu gazetelerin çoğu Kemalist propaganda yapıyorlar zannıyla kapatılmıştır.
Aynı politika, 1940-1944 döneminde İkinci Dünya Savaşı esnasında da tekrarlanmıştır. 9 Eylül 1944’te idareye gelen komünist iktidar, Türkçe çıkan basını tekeline almış, 1984-1989 döneminde gerçekleşen “soya dönüş” süreci esnasında ise Türkçe basını yasaklamıştır. Yaklaşık bir asır boyunca o kadar çok Türkçe basın organı çıkmıştır ki, bunların hepsini bu yazıda saymak mümkün değildir. Bu basın organlarının birçoğu, Bulgaristan Türklerinin sorunlarını dürüst ve objektif bir biçimde yansıtmıştır. Temas ettikleri konular, dini inançların yaşatılmasından kültür ve folklora kadar uzanmaktadır.
YENİ DÖNEM BASIN NASIL BAŞLADI?
 Yeni dönemde, Bulgaristan’da Türkçe çıkan gazetelerin öncülerinden birisi 2012’de 20. yıl dönümünü kutlayan Zaman-Bulgaristan gazetesidir. Gazete, Türkçe-Bulgarca olarak iki dilde yayınlanmaktadır. Bağımsız bir basın organı olan Zaman-Bulgaristan, ülkede var olan bütün topluluklara karşı hoşgörü çizgisi gütmektedir. Başkent Sofya’da basılan Zaman-Bulgaristan, ülke genelinde dağıtılıyor. Türkçe çıkan basın arasında Zaman-Bulgaristan en yüksek tiraja sahiptir.

 Bulgaristan’ın 1999’da Milli Azınlıkları Korumak için Çerçeve Anlaşması’nı imzalamasının ardından, Kırcali’de de Türkçe medya kurmak için girişimler yapılmıştır. Bunun oluşması için gereken şartları ise Açık Toplum Vakfı hazırlamıştır. Prof. Evgeni Daynov’un başkanı olduğu Sosyal Uygulamalar Merkezi’nin 2002’de yaptığı bir araştırmadan elde edilen verilere göre, Bulgaristan’da azınlıkların yaşamının, Türk topluluğu dahil, doğru bir biçimde yansıtılması için “etnik” medyalara ihtiyaç var. Amerikalı uzmanlara göre, çok etnik unsurlu toplumların geleceği “etnik” medyalardadır. Aynı manzara ABD’de de gözlemlenmektedir.

 KIRCALİ,TÜRK BASININ MERKEZİ OLDU
Bulgaristan’da, Türkçe çıkan basın organlarının merkezinin Kırcali olduğu söylenebilir. Günümüzde “etnik” basının kurucularından biri olan Müzekki Ahmet, bu olayı izah ederken bunun sebebini Kırcali’nin Türkler açısından simge bir şehir olduğuna dayandırıyor. Bulgaristan Türkleri, Türkiye dışında Balkanlar’da kendi etnik gruplarının en çok temsilcisinin Kırcali’de yaşadığı kanaatini taşıyor.
Yeni dönemde Kırcali’de ilk olarak Yeni Hayat çıkmıştır. Yeni Hayat’ın çıkarılması teklifi İvan Bunkov’a aittir. 2005’te, Rodopi OOD Yayınevi Açık Toplum Vakfı’na müracaat ederek Yeni Hayat başlıklı Türkçe bir ek çıkarma önerisinde bulunmuş, bir yıllık finansman elde eden yayınevi, ayrı bir haftalık gazete çıkarmaya başlamış, gazete 2009’a kadar çıkmaya devam etmiştir.

 KIRCALİ'DE İNTERNET SİTELERİ NASIL BAŞLADI?
2005’te, gazeteci Nahit Doğu tamamen Türkçe olan “Kircaali” adlı internet sitesini başlatmıştır. Site, yaklaşık 1 yıl devam etmiştir. 2006’da, yine Nahit Doğu tarafından Rodoplar adlı yeni bir haftalık gazete yayınlanmaya başlamıştır. Rodoplar, 23 sayı çıkmıştır. 1 Mayıs 2006’da, Müzekki Ahmet Kırcaali Haber adlı Türkçe haber sitesi yapma fikrini ortaya atmıştır. 2007 yılının aralık ayında ise Kırcaali Haber gazetesi de yayın hayatına başlamıştır. 2008’de, aylık olarak çıkmaya başlayan gazete, 2010’da haftalık olmuştur. Sahibi Müzekki Ahmet’e göre, gazete ulusal çapta bir yayın organıdır ve haberlerin yüzde 90’ı ülke geneline yöneliktir. Kırcaali Haber sitesi iki dilde yayınlanmaktadır.


2008’de, Mehmet Alev ve Emel Balıkçı çifti, Türkçe ve Bulgarca yayınlanan Alev dergisini çıkarmaya başlamıştır. Dergiye, ülke genelinde abone olunabiliyor. Genellikle kültür ve sanata yönelik olan dergide, Türk yazarların eserlerinin yayınlandığı gibi, diğer etnik grupların eserleri de yayınlanmaktadır.
2009’da, Rafet Ali’nin yönettiği Kirdjali.eu sitesi kurulmuştur. Bursa’da oturan Kamil Topçu tarafından hazırlanan site, Türkçe bir sitedir.
Yine 2009’da, Nahit Doğu’nun yönettiği Agans.bg sitesi kurulmuştur. İlk önce iki dilde çıkan sitede, yazıların yüzde 80’i Bulgaristan Türklerine yöneliktir yüzde 20’si ise ülke genelini ilgilendiren haberlerdir.

SEZGİN MÜMÜN'ÜN İNTERNET MEDYASI GİRİŞİMİ
Halihazırda tamamen Türkçe olarak yayınlanan site, Adalet-Bulgaristan insan haklarını koruma organizasyonu başkanı Sezgin Mümün tarafından desteklenmektedir.
2013 yılının başlarında, Nahit Doğu Agans.bg adlı bir gazete çıkarır, fakat gazete yalnız 3 sayı çıkmıştır.
Sekiz ay önce açılan T-haber sitesi ise, Kırcalili Aydın Osman tarafından hazırlanmaktadır.
 
Bu bağlamda, Bulgaristan’da yaşayan Müslümanların manevi ihtiyaçlarını karşılamak ve dini meseleleri günümüz şartları açısından aydınlığa kavuşturmak amacıyla Türkçe-Bulgarca olarak iki dilde çıkan Müslümanlar dergisini de zikretmek gerekir.
Bulgaristan’da Türkçe çıkan medyalar kategorisine giren diğer bir yayın organı ise aile, çocuk ve kültür konularını işleyen Ümit dergisidir.
ÜMİT DERGİSİ AİLE DERGİSİ OLDU
Ümit dergisi, Türkçe-Bulgarca çıkmaktadır. 1995 yılından beri kesintisiz yayın hayatını sürdüren Ümit dergisi, başta tarih, kültür alanındaki içeriği ile dikkat çekerken, daha sonraları aile, çoçuk alanındaki yazılarıyla da içeriğini zenginleştirmiştir. Özellikle derginin on beşinci yılı münasebetiyle gerçekleştirilen Aile Konferansları, (Sofya, Varna, Burgas) Bulgaristan toplumunun aile problemlerini globalleşen dünya perspektifinden masaya yatırmış, çözümler üretmeye çalışmıştır. Bu yönüyle de Bulgaristan kamuoyu tarafından takdir toplamıştır. Halihazırda, iki dilde yayın yapan Ümit dergisi, Bulgaristan gençlerine ümit dağıtmaya devam ediyor.
 
Bulgaristan’da, bölgesel çapta çıkan Türkçe medyaların hususi özelliklerinden biri de varlıklarını milli düzeye taşıma ve etkili olma arzularıdır. Fakat bunun için devamlı finansman gerekiyor. Bunların birçoğu neredeyse zorla ayakta kalma mücadelesi veriyor. Müzekki Ahmet ve Emel Balıkçı, devletin ayrı bir sandık kurup “etnik” medyaların projelerine yardım sağlaması gerektiği görüşünü paylaşıyor. Bunun tam aksini savunan Nahit Doğu’ya göre ise, yalnız kaliteli ve bağımsız medyalar ayakta kalmalıdır. Gelecekte gazeteciliğin haber sitelerinde olduğunu söyleyen Nahit Doğu, bir sitenin hem daha az masraf gerektirdiğini hem de daha etkili olduğunu ifade ediyor.
    BULGARİSTAN MİLLİ RADYOSU
Demokrasİye geçİş dönemİyle bİrlİkte Bulgaristan’da Filiz gazetesi, Gönül dergisi, Balon dergisi, Mozaik dergisi, Kaynkak dergisi, Hoşgörü dergisi gibi birçok Türkçe gazete ve dergi çıkmıştır. Bunların bazısı, esasen maddi sıkıntılardan dolayı zamanla yayın hayatına son vermiştir. Bulgaristan’daki Türkçe medyanın (devlet televizyonundaki Türkçe haberler, Bulgaristan Milli Radyosu’nun Türkçe yayınları, gazeteler, dergiler ve internet siteleri) daha birçok yönleri araştırma konusu yapılabilir. Bu yazıda, daha ziyade Türkçe çıkan güncel basın organları ele alındı.
Georgi Kulov,Kırcali
............................................................................................................

Tam 3 yıl önce başlamıştı hayaller,ama kısa sürede amacına ulaşan haberbg.blogspot.com HABERBGBulgaristan'da ve Dünya'da olup bitenleri okuyucularına duyuruyor-üstelik TÜRKÇE



  • Kurucumuz Silistreli Mehmet İbişov ile Bulgar gazeteci Georgi Krışkov,Müge Doğanay yanı sıra Hasan Molla bu konuda kendi hünerlerini bize göstermişlerdir.
  • İnernet sitesini hazırlayan Nuri Niyazi'ye teşekkürlerimizi iletir  ve yeni bölge muhabirlerine başarılar diliyoruz.
  • Günde bazen 1700 okura hitap eden haberbg.blogspot.com haberin gücünü Bulgaristan'da estiriyor,üstelik TÜRKÇE.

  •    Mehmet İBİŞOV,Silistra

    0 yorum:

    Yorum Gönder

    * Yazılan yorumlardan site sahibi sorumluluk taşımaz !

    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.

    FACEBOOK SAYFAMIZI BEĞENİN HABERDAR OLUN