Geçici Tarım ve Gıda Bakanı İvan Hristanov, Bakanlar Kurulu’nda düzenlenen basın toplantısında Jelyazkov hükümeti atarafından kurulan devlet destekli “Halk Mağazaları” zincirinin kapatılması talimatını verdiğini açıkladı.
“Bugün, halkın zararını en aza indirecek şekilde şirketin kapatılması talimatını veriyorum” diyen Hristanov, ayrılan 10 milyon levalık bütçenin yaklaşık 2 milyon levasının harcandığını, kalan kısmın ise bütçeye iade edileceğini belirtti.
Bakan, projenin daha başlangıcından itibaren “Magnitski Yasası kapsamında yaptırım uygulanan tanınmış bir kişiyle bağlantılar” nedeniyle Tarım Bakanlığı için itibar kaybına yol açtığını söyledi. Bu durumun girişimin güvenilirliğini zedelediğini ifade etti. İlk üç ayda beklenen 1,48 milyon leva gelire karşılık yalnızca 420 bin leva elde edildiğini belirten Hristanov, bu dönemde birkaç kişiye toplam 170 bin leva maaş ödendiğini açıkladı.
Hristanov, geçici hükümetin vatandaşların çıkarlarını korumak ve Anayasa’ya uygun hareket etmek zorunda olduğunu vurgulayarak, devlet kurumlarının “talimatla değil, hukuk çerçevesinde” çalışması gerektiğini söyledi. Önceki yönetimin bu projeyle bakanlığın itibarını baştan tartışmalı hale getirdiğini dile getirdi. Bakan Hristanov, Delyan Peevski'yi ima ederek,
“Devletin aynı anda hem bakliyat hem de gıda ürünleri satabileceğine halkı inandıramazdık; üstelik projenin arkasındaki kişinin geçen yıl 33 kez özel uçakla Dubai’ye uçtuğu iddiaları varken” ifadelerini kullandı.
2026 yılı için 37 milyon leva, 2027 yılı için ise 103 milyon leva ciro hedeflendiğini hatırlatan Hristanov, yapılan analizler sonucunda iş planının sürdürülebilir olmadığının ortaya çıktığını belirtti. “Vardığımız sonuç, bu planın yalnızca 10 milyon levalık kamu kaynağını meşrulaştırmak için hazırlandığıdır” dedi.
Şirket ana sözleşmesinde sermaye artışının dış yatırımcıyla yapılmasının öngörüldüğüne dikkat çeken bakan, kamu kaynağı bulunan bir devletin neden dış yatırımcı aradığının açıklanamaz olduğunu söyledi.
Hristanov, devletin ticari faaliyet yürütmemesi gerektiğini de vurgulayarak, “Devletin görevi çizme, bot ya da gıda satmak değildir” dedi. Kalıcı düşük fiyatların devlet mağazalarıyla değil, rekabetçi piyasa koşullarıyla sağlanabileceğini ifade etti.
Yönetimin istifasını değerlendirdi
Sosyal politikanın ticari şirketler üzerinden değil, esas olarak Çalışma ve Sosyal Politika Bakanlığı tarafından yürütülen programlarla uygulanması gerektiğini belirten Hristanov, devletin ancak stratejik ve tekel niteliği taşıyan alanlarda faaliyet göstermesi gerektiğini söyledi.
Bakan ayrıca, şirketin icra müdürünün sabah saat 08.17’de, karar resmi olarak açıklanmadan önce istifa dilekçesi sunmasının da inceleneceğini açıkladı.
“Bu kararın çok dar bir çevrede tartışıldığı düşünüldüğünde, bu durum son derece şaşırtıcıdır” diyen Hristanov, kendisine karşı bir “karalama kampanyası” başlatıldığını da öne sürdü. “Biz, ‘B’ harfi büyük Bulgaristan’ın çıkarlarını savunuyoruz, küçük ‘d’ (Delyan Peevski'nin söylemi) ile devletin değil” ifadelerini kullandı.
