Bulgaristan'da vatandaşlar ve sivil toplum temsilcileri, Persin Adası'nda bulunan eski Belene Toplama Kampı'nın özgün tarihi yapısının korunması ve tesisin yönetiminin Belene Belediyesinden alınarak yeniden devlet kontrolüne verilmesi talebiyle Başbakan'a hitaben bir imza kampanyası başlattı.
Kampanyayı başlatanlar, Bakanlar Kurulu'nun 2017 yılında aldığı kararla Belene Belediyesine verilen yükümlülüklerin yerine getirilmediğini savunuyor. Kararda, kamp alanında bir anıt park oluşturulması, mevcut binaların restore edilmesi ve beş yıl içinde bir anıt inşa edilmesi öngörülüyordu.
Beş yıllık süre doldu
İmza kampanyasında, söz konusu sürenin Ocak 2022'de sona ermesine rağmen planlanan çalışmaların hayata geçirilmediği belirtiliyor.
Başvuruda, Persin Adası'na ulaşımı sağlayan ponton köprünün bakımının yapılmadığı, kampın özgün yapılarının restore edilmediği ve anıtın inşa edilmediği ifade ediliyor. Ayrıca tesisin fiziksel durumunun giderek kötüleştiği ve bazı yapıların ek zarar gördüğü kaydediliyor.
Yeniden inşa projesi tartışma yarattı
Toplumsal tepkinin son dönemde artmasının nedeni ise Belene Belediyesi Baş Mimarı tarafından Mart 2026'da verilen inşaat izni oldu.
Söz konusu izin, kampın ikinci bölümünde yer alan yıkılmış barakaların, hücrelerin, çitlerin ve diğer yapıların yeniden inşa edilmesini öngörüyor.
İmza kampanyasının destekçileri, böyle bir uygulamanın ne Bakanlar Kurulu kararında ne de devlet ile belediye arasında imzalanan sözleşmede yer aldığını belirtiyor. Onlara göre mevcut proje, özgün yapıların korunması yerine yeni yapılar inşa ederek tarihi çevrenin değiştirilmesine yol açacak.
Avrupa modeli müze-anıt önerisi
Kampanyada, Avrupa'daki benzer anma alanlarında yıkılmış toplama kampı yapılarının yeniden inşa edilmediği, bunun yerine özgün kalıntıların korunduğu vurgulanıyor.
Örnek olarak Almanya'daki Buchenwald Anıtı gösteriliyor. Burada yıkılmış barakaların yeniden yapılmadığı, yalnızca yerlerinin mimari yöntemlerle işaretlendiği belirtiliyor.
Kampanya girişimcileri, Belene'de planlanan rekonstrüksiyon çalışmalarının alanı bir anma mekânı olmaktan çıkarıp turistik bir cazibe merkezine dönüştürme riski taşıdığını savunuyor.
Devlet kontrolü talebi
İmza kampanyasında devletin alan üzerindeki doğrudan kontrolünü yeniden üstlenmesi, planlanan inşaat faaliyetlerinin durdurulması ve komünist rejim mağdurları ile yakınlarının katılımıyla bir devlet müze-anıt kompleksinin oluşturulması talep ediliyor.
Girişimin arkasındaki “Hakikat ve Hafıza” Vakfı, Belene Belediyesine yönetim yetkisinin verilmesinin üzerinden dokuz yıl geçmesine rağmen hedeflerin gerçekleşmediğini belirterek, Bulgaristan'daki komünist dönem baskılarının en önemli sembollerinden biri olan Belene Kampı'nın korunmasına yönelik yaklaşımın yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Belene Kampı'nın özgün ve tarihi dokusunun korunmasına yönelik çalışmaları desteklemek isteyen herkes, aşağıdaki butona tıklayarak dilekçeyi imzalayabilir.
Dilekçeyi imzala
